Categories

img

LỢI ÍCH SỨC KHỎE TUYỆT VỜI TỪ CÀ CHUA

Có rất nhiều cách tiêu thụ, chế biến và sử dụng cà chua để chúng ta có thể hấp thụ được nhiều nhất chất dinh dưỡng và lợi ích sức khỏe từ nó.

Về mặt thực vật học, cà chua là một loại trái cây: Cà chua hình thành từ những bông hoa nhỏ màu vàng trên cây và có chứa vô số hạt. Tuy nhiên, về mục đích dinh dưỡng và ẩm thực, cà chua được coi là một loại rau dựa vào các yếu tố như hương vị, cách chế biến trong bữa ăn và hàm lượng chất dinh dưỡng.

Cà chua chứa ít calo và cung cấp các chất dinh dưỡng quan trọng như vitamin C và kali. Chúng cũng giàu chất chống oxy hóa – một chất được gọi là lycopene, chịu trách nhiệm cho màu sắc đặc trưng của cà chua mang đến một số lợi ích, chẳng hạn như giảm nguy cơ mắc bệnh tim và một số bệnh ung thư.

Lợi ích sức khỏe

Nghiên cứu cho thấy cà chua có thể được chế biến ở nhiều dạng – tươi sống, nấu chín hay dưới dạng nước ép đều giúp bảo vệ chống lại các bệnh mãn tính và hỗ trợ lối sống năng động.

Bảo vệ sức khỏe não bộ

Ở Mỹ, 10% người lớn từ 65 tuổi trở lên mắc bệnh Alzheimer (AD). Căn bệnh này ảnh hưởng đến trí nhớ, suy nghĩ và hành vi, là một dạng sa sút trí tuệ không có cách chữa trị và sẽ trở nên tồi tệ hơn theo thời gian (Theo Hiệp hội Alzheimer).

Trong khi nghiên cứu thêm về mối liên hệ giữa cà chua và bệnh Alzheimer rất cần thiết, các nghiên cứu đã gợi ý rằng các chất chống oxy hóa trong cà chua, chẳng hạn như lycopene, có thể bảo vệ chống lại các bệnh thoái hóa thần kinh. Một nghiên cứu cho thấy rằng, trong bốn năm, những người có lượng lycopen cao thì suy giảm chức năng nhận thức chậm hơn, tất cả người tham gia đều từ 70 tuổi trở lên.

Cần có nhiều nghiên cứu, đặc biệt ở người lớn từ 60 đến 65 tuổi, để hiểu rõ hơn về mối liên hệ thực sự giữa lợi ích tiềm năng của cà chua với bệnh Alzheimer và các bệnh thoái hóa thần kinh khác như bệnh Parkinson.

Chống lại hội chứng chuyển hóa

Hội chứng chuyển hóa là một nhóm các tình trạng làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, tiểu đường, đột quỵ và các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng khác. Nó có ba hoặc nhiều biểu hiện sau:

  • Vòng eo lớn
  • Huyết áp cao
  • Đường trong máu cao
  • Chất béo trung tính cao hoặc chất béo trong máu
  • Cholesterol HDL “tốt” thấp

Khoảng một trong ba người lớn ở Hoa Kỳ mắc hội chứng chuyển hóa. Các nhà nghiên cứu nói rằng tình trạng lycopene (nghĩa là lượng lycopene trong máu) có thể mang đến thay đổi tích cực đối với hội chứng chuyển hóa. Và cà chua là cung cấp nguồn chính lycopene.

Đối với một nghiên cứu nhỏ, 15 người tham gia uống nước ép cà chua một lần một ngày, bốn lần mỗi tuần trong hai tháng mà không có số lượng cụ thể. Mặc dù không có đề xuất thế nào là một phần nước ép tiêu chuẩn, nhóm tham gia đã giảm đáng kể cholesterol LDL “xấu”, tăng cholesterol HDL “tốt” và cải thiện mức insulin lúc đói.

Giúp bảo vệ sức khỏe tim mạch

Chế độ ăn giàu cà chua có liên quan đến việc giảm nguy cơ mắc bệnh tim, nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở người lớn ở Mỹ. Một đánh giá bao gồm 25 nghiên cứu đã báo cáo rằng việc tiêu thụ nhiều lycopene cũng như nồng độ chất chống oxy hóa cao trong máu làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim đến 14%.

Một nghiên cứu khác đã xem xét tác động của cà chua tươi sống, nước ép cà chua, sốt cà chua và dầu ô liu đối với các phép đo liên quan đến nguy cơ bệnh tim. Cả ba liều đều làm giảm cholesterol trong máu và chất béo trung tính – một loại chất béo trong máu của bạn – và tăng mức HDL cholesterol và chống viêm. Sốt cà chua cùng với dầu ô liu có tác dụng tối đa, có thể là do dầu ô liu thúc đẩy sự hấp thụ lycopene.

Hạn chế táo bón

Không đủ chất lỏng và chất xơ có thể gây táo bón. Cà chua cung cấp cả hai chất dinh dưỡng này, một quả cà chua chứa hơn 4 ounce chất lỏng và 1,5 gram chất xơ.

Hàm lượng nước và chất xơ có trong cà chua được biết là có tác dụng hỗ trợ quá trình hydrat hóa và đường ruột khỏe mạnh. Cà chua là một nguồn quan trọng của cả chất xơ hòa tan và không hòa tan. Chất xơ hòa tan giữ nước để tạo ra kết cấu giống như gel trong quá trình tiêu hóa; chất xơ không hòa tan sẽ đi vào phân. Cả hai thay đổi này đều giúp vệ sinh dễ dàng. Cụ thể, các chất xơ cellulose, hemicellulose và pectin trong cà chua có khả năng chống lại quá trình tiêu hóa trong ruột già và giúp hình thành phân khỏe mạnh.

Ngăn ngừa bệnh tiểu đường loại 2

Ở Mỹ, 14,7% người trưởng thành mắc bệnh tiểu đường loại 2 và 38% bị tiền tiểu đường (tiền tiểu đường là khi lượng đường trong máu quá cao nhưng chưa đủ cao để được chẩn đoán là tiểu đường loại 2). Một số nghiên cứu cho thấy rằng các đặc tính chống oxy hóa của lycopene góp phần ngăn ngừa bệnh tiểu đường loại 2. Điều này là do khả năng bảo vệ tế bào khỏi bị hư hại, giảm viêm và tăng cường cơ chế bảo vệ của cơ thể. Chất xơ của cà chua cũng có thể chống lại bệnh tiểu đường.

Có thể giảm nguy cơ ung thư

Lycopene và beta-carotene là hai chất chống oxy hóa được tìm thấy trong cà chua, đã được chứng minh là có đặc tính chống ung thư bằng cách bảo vệ chống lại các loại tổn thương DNA trong tế bào có thể dẫn đến sự phát triển của ung thư và bằng cách làm cho các tế bào ung thư chết đi.

Một số nghiên cứu đã phát hiện ra rằng những người đàn ông ăn nhiều cà chua, đặc biệt là cà chua nấu chín, có nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt thấp hơn. Và nói chung, ăn các loại rau không chứa tinh bột như cà chua giúp giảm nguy cơ mắc các khối u vú âm tính với thụ thể estrogen cũng như ung thư ruột kết, trực tràng, phổi, dạ dày và đường tiêu hóa trên (như miệng, họng và xoang mũi).

Hỗ trợ phục hồi sau tập thể dục

Tập thể dục có thể làm hỏng protein trong cơ thể, và nghiên cứu cho thấy rằng chất chống oxy hóa trong cà chua có thể giúp bù đắp những ảnh hưởng. Một nghiên cứu ở các vận động viên cho thấy rằng uống 3,5 ounce nước ép cà chua trong hai tháng sau khi tập thể dục đã cải thiện sự phục hồi của các vận động viên. Trong một nghiên cứu khác, 15 người khỏe mạnh (không phải là vận động viên) tập thể dục 20 phút trên xe đạp sau khi uống 5 ounce nước ép cà chua trong 5 tuần, tiếp theo là 5 tuần không uống nước ép cà chua và 5 tuần nữa với nước ép này. Các mẫu máu cho thấy khi uống nước ép cà chua, có các chỉ số tổn thương do tập thể dục thấp hơn đáng kể.

Hỗ trợ chức năng miễn dịch

Vitamin C và beta-carotene trong nước ép cà chua có thể giúp hỗ trợ hệ thống miễn dịch. Một nghiên cứu cho thấy rằng nước ép cà chua làm tăng đáng kể mức độ tế bào miễn dịch, bao gồm một loại là tế bào tiêu diệt tự nhiên để chống lại virus (Theo Viện Ung thư Quốc gia, 2022).

Có thể hỗ trợ khả năng sinh sản của nam giới

Một nghiên cứu đã xem xét tác động của 190 gram (gần 7 ounce) nước ép cà chua hàng ngày so với viên nang chống oxy hóa hoặc giả dược ở bệnh nhân vô sinh nam trong 12 tuần. So với nhóm đối chứng (viên nang và giả dược), nước ép cà chua làm tăng đáng kể nồng độ lycopene trong máu ở nam giới và sự di chuyển của tinh trùng, một chỉ số về khả năng sinh sản. Tuy nhiên, viên nang chống oxy hóa không có cải thiện đáng kể.

Hàm lượng dinh dưỡng

Toàn bộ quả cà chua cung cấp những điều sau: (Theo USDA , 2020)

  • Lượng calo: 22,5
  • Carbohydrate: 4,86g
  • Chất béo: 0,25g
  • Chất đạm: 1,1g
  • Vitamin C: 17,1mg, 19% giá trị hàng ngày
  • Kali: 296mg, 6% giá trị hàng ngày
  • Vitamin K: 9,88mcg, 8% giá trị hàng ngày
  • Folate: 18,8mcg, 4,7% giá trị hàng ngày

Vitamin C trong cà chua hoạt động như một chất chống oxy hóa và rất quan trọng đối với da, xương và các mô liên kết. Nó cũng thúc đẩy quá trình chữa bệnh và giúp cơ thể hấp thụ sắt.

Kali là một khoáng chất cần thiết để xây dựng protein trong cơ thể, bao gồm cả cơ. Kali giúp phá vỡ và sử dụng carbohydrate; và điều chỉnh nhịp tim và cân bằng độ pH.

Vitamin K cần thiết để máu đông và cũng giúp duy trì xương chắc khỏe ở người lớn tuổi.

Folate giúp sản xuất DNA, thành phần cấu tạo nên cơ thể con người. Nó cũng giúp hình thành các tế bào hồng cầu để ngăn ngừa thiếu máu và kết hợp với vitamin B12 và C để giúp cơ thể phá vỡ, sử dụng và tạo ra các protein và mô mới.

Tiêu thụ cà chua dưới các hình thức khác, như nước trái cây, nước sốt hoặc bột thay đổi thành phần dinh dưỡng so với cà chua tươi nguyên hạt. Kiểm tra nhãn dinh dưỡng để đánh giá lượng calo và mức độ dinh dưỡng. Và cũng nên đọc danh sách thành phần để xác định các chất phụ gia tiềm năng, như natri hoặc đường.

Nguy cơ tiềm ẩn

Như với bất kỳ thực phẩm tươi sống nào, cà chua sống có thể có vi trùng như Listeria hoặc Salmonella, dẫn đến ngộ độc thực phẩm. Đây là mối quan tâm lớn hơn đối với những người: đang mang thai, trên 65 tuổi, dưới 5 tuổi, hoặc có vấn đề về sức khỏe hoặc dùng thuốc làm giảm khả năng chống lại vi trùng và bệnh tật của cơ thể. Ngoài ra, những người sống chung với bệnh tiểu đường, bệnh gan hoặc thận, HIV hoặc ung thư cũng cần phải lưu ý. Để giảm thiểu rủi ro, bạn có thể nấu chín sản phẩm của mình hoặc nếu bạn đang sử dụng cà chua sống, hãy rửa thật sạch.

Cà chua có thể làm trầm trọng thêm các tình trạng trào ngược dạ dày thực quản (GERD) hoặc chứng đau nửa đầu. Trao đổi với bác sĩ, chuyên gia của bạn để xác định xem bạn có cần tránh xa cà chua vì bất kỳ lý do nào hay không.

Chế biến cà chua đúng cách

Nhiều lợi ích của việc tiêu thụ cà chua gắn liền với hàm lượng lycopene. Nghiên cứu cho thấy cà chua trồng ngoài đồng có chứa hàm lượng lycopene cao hơn cà chua trồng trong nhà kính. Ngoài ra, nấu chín cà chua làm tăng hàm lượng lycopene. Và ăn chúng với chất béo, như bơ hoặc dầu ô liu nguyên chất, sẽ tăng cường hấp thụ lycopene từ đường tiêu hóa vào máu.

Tuy nhiên, để tận dụng được đầy đủ các lợi ích tích cực, bạn nên thường xuyên tiêu thụ cà chua ở nhiều dạng khác nhau, bao gồm cả ăn sống và nấu chín. Thêm cà chua sống vào bất cứ món gì, từ trứng tráng, bánh mì nướng bơ đến món salad: Nhồi cà chua tươi với hummus, salad cà chua cùng ô liu hoặc rau xanh tẩm dầu giấm. Nướng hoặc đút lò cà chua sống, hoặc thưởng thức cà chua nấu chín dưới dạng bột nhão, nước sốt và salsa, kết hợp với nhiều món ăn như súp, mì ống, ớt và tacos. Nhấm nháp nước ép cà chua nguyên chất cũng là lựa chọn tuyệt vời

Kết luận

Cà chua cung cấp một số lợi ích tiềm năng được chứng minh bởi nghiên cứu, bao gồm bảo vệ sức khỏe não, tim và đường ruột. Rau cũng được coi là trái cây và là một nguồn cung cấp chất dinh dưỡng vững chắc như vitamin C, kali và chất chống oxy hóa, cụ thể là lycopene.

Có thể có một số mặt trái tiềm ẩn khi tiêu thụ cà chua, tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe của bạn. Nhưng hầu hết mọi người có thể ăn cà chua sống và nấu chín như một phần của chế độ ăn uống cân bằng. Để được hướng dẫn về việc liệu cà chua và các chất dinh dưỡng như lycopene có thể giúp điều trị một tình trạng cụ thể hay không, hãy tham khảo ý kiến với chuyên gia.

Nhận xét liên quan đến bài viết này

#thức ăn | #foods



Hồ sơ tác giả

Ban biên tập QUALIA
Ban biên tập QUALIA
Ban biên tập QUALIA sẽ phổ biến những kiến thức, thông tin về đời sống, sức khỏe, sắc đẹp.

Home
Mới nhất
Sắc đẹp